DÖKÜMHANE

Türk Döküm Sektörünün Eğitim Platformu

‘Ergitme ve Alaşımlama’ için etiket arşivi

Alüminyum dökümde sıvı alaşımın temizliği hakkında

Öncelikle güzel bir haber ile başlayalım: Alüminyum döküm alaşımları üzerine odaklanan El Kitabı’nın 4. sayısının hazırlıkları devam ediyor ve önümüzdeki haftalarda yayımlanacak. Bu özel sayılardan haberdar olmak isteyen okuyucularımızın, bu sayfa üzerinden ücretsiz abonelik yaptırabildiklerini tekrar hatırlatalım. Dökümhane projesi kapsamında alüminyum alaşımları üzerinde daha önce yayımladığımız yazılarda, dökümhanelerde yaygın şekilde dökülen başlıca alaşımlarda bulunan elementler ve bu elementlerin sağladığı temel özellikler üzerinde durmuştuk. Bu yazıda, bir açıdan yine kimyasal kompozisyon […]

Okumaya Devam Et →

Yüksek silisyumlu ferritik vermiküler grafitli dökme demirler: SSF ve CGI’nin birleşimi

Dökümhane sitesinde önceki haftalarda yayımladığımız çeşitli yazılarda, nispeten yeni diyebileceğimiz bazı dökme demir türlerine yer vermiştik. Örneğin sanayide kısaca SSF adıyla bilinen ve yüksek silisyum içeren ferritik sfero dökme demirleri (GJS-600-10, GJS-500-14 ve GJS-450-18) bu genç dökme demir türlerine bir örnek olarak gösterebiliriz. Bu dökme demirlerde bulunan %4 civarındaki silisyum, yapıdaki karbonun grafit formunda ayrışmasına yol açtığı için, bu dökme demirlerin tamamen ferritik bir yapı sergilediklerini ve nispeten yüksek bir […]

Okumaya Devam Et →

Dubleks paslanmaz çeliklere giriş

Dökümhane’de bu hafta dubleks paslanmaz çelikler üzerinde duracağız. Malzemenin adında geçen “dubleks” ifadesinden de anlaşılabileceği üzere, bu çeliklerin yapısı iki fazdan oluşuyor: Ferrit ve östenit. Oda sıcaklığında kararlı ferrit fazına ek olarak, yapının diğer yarısı normalde yüksek sıcaklıkta kararlı olmasını beklediğimiz, fakat çeşitli alaşım elementleriyle oda sıcaklığında da bulunabilen östenit fazından meydana geliyor. Bu karışımın doğal bir sonucu olarak, ortaya çıkan malzemenin bu iki fazın fiziksel özelliklerini kendi yapısında sentezleyebildiğini […]

Okumaya Devam Et →

Yüksek sıcaklık uygulamaları için geliştirilen SiMo alaşımlı ferritik sfero dökme demirler

Önceki haftalarda, geleneksel olarak çeliklerin tercih edildiği bazı uygulamalar için geliştirilen çeşitli yeni nesil dökme demirler üzerine yazılar yayımlamıştık. Örneğin yüksek silisyum ile güçlendirilen ve sergilediği ferritik yapı sayesinde yüksek dayanım yanında yüksek bir sünekliğe de sahip olan SSF sfero dökme demirleri ve östemperleme işlemiyle üretilen östemperlenmiş sfero (ADI) dökme demirleri bu kapsamda değerlendirebiliriz. Düzenli takipçilerimiz hatırlayacaklardır: SSF dökme demirleri, El Kitabı’nın 3. sayısında kapsamlı bir şekilde de ele almıştık. […]

Okumaya Devam Et →

Çeliklerde alaşım elementlerinin etkileri

Dökümhane’de daha önce hem gri dökme demirlerde, hem de sfero dökme demirlerde bulunan çeşitli elementlerin mekanik özellikleri ne şekilde etkilediği üzerine çeşitli yazılar yayımladık. Şimdi sıra çelik döküm alaşımlarında. Fakat alaşım elementleri perspektifinden baktığımız zaman, çelikler ve dökme demirler arasında oldukça önemli bir fark olduğunu baştan belirtmemiz lazım: Isıl işlem dökme demirlerin özellikleri açısından çok belirleyici bir faktör değil. Elbette östemperlenmiş sfero dökme demirler (ADI) ya da temper döküm gibi, döküm sonrasında ısıl […]

Okumaya Devam Et →

El Kitabı 3. sayı geliyor: Katı çözeltiyle güçlendirilmiş ferritik sfero dökme demirler (SSF)

Küresel grafitli dökme demirin ortaya çıkmasının nasıl hem kuramsal mekanik alanındaki gelişmelere bağı olduğunu, hem de bazı tesadüflerle ilişkili olduğunu El Kitabı’nın bir önceki sayısında açıklamıştık. 1940’lı yılların sonunda Millis ve arkadaşlarının yaptığı çalışmalar, gri dökme demirdeki grafit parçalarının temper dökümdeki gibi küreler halinde ayrışmasının mümkün olduğunu ortaya koyunca, birçok dökümhane üstün özelliklere sahip bu malzemenin üretim denemelerine başlamıştı. 20. Yüzyılın ilk yarısının sonunda ortaya çıkan küresel grafitli dökme demirler, […]

Okumaya Devam Et →

Kish grafit nedir?

Lamel grafitli gri dökme demirdeki büyük grafit yapraklarının kish grafit olarak adlandırıldığını siz de muhtemelen duymuşsunuzdur. Fakat kish grafit ifadesinin aslında farklı bir anlamı daha var: Kish grafit, kelime anlamı olarak, sıvı dökme demir yüzeyinde bulunan grafit ve cüruf karışımına verilen isim. Yani biz her ne kadar bu kelimeyi gri dökme demirde bulunan kaba grafit yapraklarıyla ilişkilendirmiş olsak da, eski dökümcülerin Almanca’daki “Kies” kelimesinden yola çıkarak, sıvı dökme demir yüzeyinde gördükleri bu […]

Okumaya Devam Et →

Perlit ayarı için bakır ve kalay kullanımının kıyaslaması

Dökme demir üretiminde mekanik özellikleri istenen düzeye taşımak için dikkat edilmesi gereken birçok farklı parametre bulunuyor. Örneğin sfero dökme demirler özelinde bir değerlendirme yapacak olursak, küresellik, küre sayısı, yapıdaki karbür miktarı ve matris yapısı gibi birçok etkenin mekanik özellikler üzerinde belirleyici etkisi olduğunu biliyoruz. Mekanik özellikler birçok farklı değişkene bağlı olarak değişiyor olsa da, dayanım ve uzama değerlerini istenen değerlere taşımak için ilk olarak matris yapısında bulunan perlit ve ferrit […]

Okumaya Devam Et →

İnce kesitli parçalarda vermiküler grafit için Ti kullanımı

Vermiküler grafitli dökme demir, gri ve sfero dökme demirler arasında bir geçiş yapısı olarak değerlendiriliyor. Yapısında bulunan grafitin yuvarlanmış kenarlara sahip, solucanımsı bir yapı sergilemesi nedeniyle bir yandan sfero dökme demirlerin mekanik özelliklerine yaklaşan özellikler sergilerken, grafit parçacıklarının sahip olduğu nispeten geniş yüzey alanı sayesinde, lamel grafitli (gri) dökme demire yakın ısı iletkenliği de sergileyebiliyor. Bu açıdan baktığımızda, vermiküler grafitli dökme demirlerin bir anlamda sfero ve gri dökme demirlerin tercih edilen yönlerini […]

Okumaya Devam Et →

Sıkıştırma dökümle üretilen alüminyum tabanlı kompozitler

Dökümhane eğitim projesi kapsamında sadece sanayide hâlihazırda kullanılmakta olan geleneksel prosesler ve malzemeler üzerinde değil, hem yeni, hem de nispeten daha kısıtlı kullanım alanı olan farklı üretim yöntemleri ve teknolojiler üzerinde de durmaya gayret ediyoruz. Bu yazıda da, Dökümhane arşivini zenginleştirmek amacıyla böyle bir konuyu ele alacağız: Sıkıştırma döküm yöntemiyle üretilen alüminyum tabanlı kompozitler. Kompozit malzeme nedir? İlk olarak kompozit adını verdiğimiz malzemelerin basit bir tarifiyle başlayalım: Kompozitler en az iki […]

Okumaya Devam Et →